( فقه)- الف - فعل یا ترک که دستور مقنن ناظر بآن است مثلا جعل اسناد یا ساختن سکه تقلبی ویا تمرد از دستورآمر قانونی متعلق حکم قانون می باشند.( رک. موضوع حکم)
ب- چیزی که در بود و نبود حکم مؤثر است وخود آن چیزنه موضوع حکم است و نه خود حکم( اصطلاح شماره 1956).