( فقه) مقصود از اصل همان فرض قانونی Fiction است و مقصود از ظاهر اماره یا presomption است و تعارض آنها باین معنی ایست که اقتضاء یکی منافی اقتضاء دیگری باشد. قاعده دقیقی برای ترجیح یکی بردیگری وجود ندارد. دقت در خصوص صنف مسائل مورد تعارض مطمئن ترین وسیله حل تعارض است. مثلا اگر محال علیه وجه مورد حواله را پرداخت و سپس آنرا از محیل مطالبه کرد با توجه باینکه حواله برشخص بری الذمه هم میشود اصل برائت ذمه محال علیه از دینی است که محیل برضرر او ادعاء می کند ولی ظاهراین است که قبول حواله و پرداخت وجه آن به محال له دلالت بر اشتغال ذمه محال علیه می کند. ( شرح لمعه- جلد اول- ص 424 ). رک. تعارض اصل و ظاهر
