درود بر شما؛
اگر زمین شما در اجرای طرح هادی و با مصوبه مرجع صالح، برای تعریض معبر در محدوده روستا اخذ شده باشد، اصل بر استحقاق دریافت قیمت روز اراضی تملک شده و خسارات قانونی است و در عمل، واگذاری زمین معوض صرفاً در صورت پیش بینی در مصوبه و امکان اجرایی توسط بنیاد مسکن و دهیاری مطرح می شود، مطالبه نقدی معمولاً مسیر اصلی و قابل اتکاتر است.

مستندات مهم. ماده ۱ و ۲ و ۴ قانون نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامه های عمومی، عمرانی و نظامی دولت، و قواعد عام مسئولیت مدنی، و نیز در صورت تحقق شرایط، امکان طرح دعوا علیه دستگاه اجرایی متولی طرح به خواسته مطالبه بهای روز قدرالسهم تملک شده و خسارات، با جلب نظر کارشناس رسمی دادگستری. اگر تصرف بدون انجام تشریفات تملک و بدون پرداخت وجه انجام شده باشد، علاوه بر مطالبه قیمت روز، امکان مطالبه اجرت المثل ایام تصرف نیز حسب اوضاع و احوال قابل طرح است.

نکات راهبردی. اول، اثبات مالکیت با قولنامه و تصرفات و احراز سابقه خرید و تحدید حدود زمین، از طریق گواهی شورای اسلامی روستا و دهیاری، شهادت مطلعین، نقشه یو تی ام و کروکی کارشناس و استعلام از بنیاد مسکن. دوم، احراز اینکه دقیقاً چه مرجعی و به استناد کدام مصوبه، ۱۰۰ متر را در معبر قرار داده و از چه تاریخی تصرف شده. سوم، قبل از دادخواست، اظهارنامه رسمی به دهیاری و بنیاد مسکن برای مطالبه قیمت روز و ارائه مستندات و درخواست تعیین تکلیف. چهارم، در دادخواست، خواسته را دقیق تنظیم کنید، مطالبه بهای روز ۱۰۰ متر مربع از پلاک عرفی مورد نزاع، به انضمام خسارت دادرسی و حق الزحمه کارشناسی و در صورت احراز تصرف بلاوجه، اجرت المثل ایام تصرف.

مرجع رسیدگی. معمولاً دعوا در دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک مطرح می شود، و اگر ماهیتاً اعتراض به تصمیم و مصوبه اداری یا نحوه اجرای آن باشد، در مواردی قابلیت طرح در دیوان عدالت اداری نیز مطرح می گردد، انتخاب مسیر به این بستگی دارد که شما صرفاً مطالبه غرامت ناشی از تملک را می خواهید یا ابطال تصمیم و اقدام اداری را.

برای اینکه دقیق و قطعی راهنمایی کنم، بفرمایید تصرف ۱۰۰ متر با صورتجلسه و توافق انجام شده یا بدون امضا و پرداخت؟ و آیا بنیاد مسکن یا دهیاری نقشه و صورتجلسه اجرای طرح هادی را به شما ابلاغ کرده اند؟

سلام. در فرضی که بیان کردید، اصل موضوع به چند نکته بستگی دارد:

1. زمان ایجاد معبر و تصویب طرح هادی
* اگر پس از خرید شما و در جریان اجرای طرح هادی، ۱۰۰ متر از زمینتان به معبر عمومی اختصاص یافته باشد، اصل بر این است که مالک نباید بدون جبران خسارت از ملک خود محروم شود.
* صرف اینکه زمین شما سند رسمی نداشته، لزوماً مانع مطالبه حق نیست؛ زیرا قولنامه و تصرفات شما می‌تواند مالکیت را اثبات کند.
2. داخل محدوده طرح هادی بودن زمین
* اگر زمین شما داخل محدوده‌ای قرار گرفته که در طرح هادی به عنوان معبر تعیین شده است، معمولاً دهیاری یا بنیاد مسکن باید تملک قانونی انجام دهد یا خسارت پرداخت شود.
* اختصاص رایگان ۱۰۰ متر از زمین اشخاص برای معبر، بدون مبنای قانونی و بدون پرداخت عوض، محل ایراد است.
3. مطالبه زمین معوض
* در برخی موارد بنیاد مسکن یا مراجع محلی با توافق مالک، زمین معوض واگذار می‌کنند؛ اما معمولاً مالک حق قانونی قطعی برای الزام آنها به واگذاری زمین دیگر ندارد، مگر اینکه مقررات خاص یا توافقی وجود داشته باشد.
* مطالبه بهای روز قسمت از دست رفته معمولاً از مطالبه زمین معوض قابل پیگیری‌تر است.
4. اقدامات لازم
* ابتدا باید مشخص شود:
* روستا تحت پوشش کدام بنیاد مسکن است.
* طرح هادی چه سالی تصویب شده است.
* آیا صورتجلسه‌ای مبنی بر رضایت شما یا مالک قبلی وجود دارد یا خیر.
* آیا معبر بالفعل احداث شده و مردم از آن استفاده می‌کنند یا فقط در نقشه طرح هادی پیش‌بینی شده است.

اگر معبر واقعاً روی ۱۰۰ متر زمین شما اجرا شده و هیچ وجهی دریافت نکرده‌اید، امکان طرح دعوای مطالبه بهای روز زمین تملک‌شده وجود دارد و در بسیاری از موارد دادگاه با ارجاع امر به کارشناس رسمی، قیمت روز آن قسمت را تعیین می‌کند

سلام، با توجه به مطالب ارائه شده توسط شما بطور خلاصه :
۱. قرار گرفتن زمین در حریم یا طرح هادی، سلب کننده مالکیت نیست و صرفاً نوعی حق ارتفاق محسوب میشود.
۲. تملک برای معبر عمومی، «تملک قهری» بوده و موظف به پرداخت بهای عادله روز زمین توسط دستگاه اجرایی (بنیاد مسکن یا دهیاری) هستند.
۳. در صورت عدم توافق، میتوانید دادخواست مطالبه قیمت روز علیه دهیاری یا بنیاد مسکن تقدیم کنید؛ اخذ زمین جایگزین حق قانونی شما نیست و صرفاً توافقی است. موفق باشید

با درود
اگر مالکیت شما در آن ملک مشخص باشد بله میتوانید قیمت عادلانه روز رو درخواست بدید
البته اگه هنوز سندی رو امضا نکرده باشید
بدون وکیل سندی رو امضا نکنید
موفق باشید

سلام وقت بخیر مطالبه غرامت بخش تملک شده از مسیر رو میتوانید انجام دهید

سلام واحترام
اگر زمین را در سال ۹۳ و قبل از تصویب طرح هادی خریده‌ای و کل روستا هم سند رسمی ندارد، مالکیت تو بر اساس قولنامه، تصرفات، شهادت شهود و سابقه‌ی احیا و عمران شناخته می‌شود.
وقتی بعداً طرح هادی تصویب شده و ۱۰۰ متر از زمینت را به معبر و کوچه اختصاص داده‌اند، این عمل از نظر حقوقی «تملک قهری» محسوب می‌شود و طبق قانون، دولت یا دهیاری نمی‌تواند بدون پرداخت غرامت زمین مردم را در طرح قرار دهد.
طبق ماده ۴۵ و ۴۶ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت و همچنین قانون نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای طرح‌های عمومی مصوب ۱۳۵۸، هرگاه دولت، شهرداری یا دهیاری برای اجرای طرح عمومی (مثل خیابان، کوچه، معبر، فضای سبز) زمین مردم را در طرح قرار دهد، موظف است بهای عادله روز را به مالک پرداخت کند.
در این قانون صراحتاً آمده: «تملک اراضی مردم برای طرح‌های عمومی فقط با پرداخت قیمت عادله روز امکان‌پذیر است.»
بنابراین شما حق مطالبه غرامت کامل برای آن ۱۰۰ متر را داری.
غرامت باید بر اساس قیمت روز منطقه و توسط کارشناس رسمی دادگستری تعیین شود.
اینکه زمین سند ندارد، مانع مطالبه غرامت نیست؛ چون معیار، تصرفات قانونی و سابقه مالکیت عرفی است.
در مورد اینکه آیا می‌توانی زمین جایگزین بگیری:
قانون تملک اراضی، اصل را بر پرداخت پول گذاشته است، نه دادن زمین جایگزین.
اما در برخی روستاها و دهیاری‌ها، اگر زمین دولتی یا ملی در اختیار داشته باشند، به‌صورت توافقی ممکن است زمین جایگزین بدهند.
این حق قانونی قطعی نیست، اما قابل درخواست و مذاکره است.
اگر دهیاری یا بنیاد مسکن غرامت ندهد، می‌توانی دادخواست مطالبه بهای عادله روز علیه دهیاری یا بنیاد مسکن بدهی و دادگاه با استناد به قانون تملک اراضی، آن‌ها را محکوم می‌کند.
قانون نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای طرح‌های عمومی مصوب ۱۳۵۸
ماده ۱: دستگاه اجرایی مکلف است بهای عادله روز را پرداخت کند.
ماده ۴۵ و ۴۶ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت: تملک اراضی مردم بدون پرداخت غرامت ممنوع است.
اصل ۴۷ قانون اساسی: مالکیت شخصی محترم است و سلب آن فقط با حکم قانون و پرداخت غرامت ممکن است.
دادخواست مطالبه غرامت دهید
موفق باشید

درود و احترام. اصولا این ۱۰۰ متر که میفرمایید، حریم راه است. حریم، حق ارتفاق است برای بنیاد مسکن یعنی اینکه اگر قصد تملک حریم را داشته باشد، باید هزینه آن را به شما بپردازد و صر اینکه زمین در حریم باشد، سالب مالکیت شما نیست. موفق باشید.

سلام وقت بخیر، کاربر ارجمند، اگر ثابت شود که شما قبل از تصویب و اجرای طرح هادی، مالک قانونی یا عرفی زمین بوده‌اید و مبایعه‌نامه یا قولنامه معتبر و سایر ادله مانند تصرف و استشهاد محلی این موضوع را اثبات کند، اصل بر این است که تملک بخشی از ملک برای ایجاد معبر باید با رعایت مقررات قانونی و پرداخت حقوق مالک انجام شود و در صورت اختصاص ۱۰۰ متر از زمین به کوچه، در صورت احراز مالکیت و نبود واگذاری رایگان یا توافق قبلی، می‌توانید از طریق بنیاد مسکن یا در صورت لزوم از طریق دادگاه حقوقی، مطالبه بهای روز قسمت تملک‌شده را درخواست کنید، اما الزام قانونی برای واگذاری زمین معوض وجود ندارد و این موضوع تنها در صورت پیش‌بینی در مقررات یا موافقت دستگاه اجرایی امکان‌پذیر است، بنابراین بهترین اقدام بررسی وضعیت طرح، مدارک مالکیت و سپس طرح مطالبه غرامت یا قیمت روز بخش تملک‌شده از مسیر قانونی خواهد بود.