ترمینولوژی حقوقی

( فقه- مدنی) صفت عقد یا ایقاعی است که اقدام کننده بآن نتواند بقصد یکطرفی خود آنرا فسخ کند. عکس آنرا جائز گویند (ماده 185- 219 ق- م). ( فقه) هرگاه دو چیز را در نظر بگیریم یکی(الف)و دیگری( ب) و وضع آن دو طوری باشد که هر وقت(الف) وجود پیدا کند (ب) هم وجود پیدا…

الف- بمعنی حکم لازم الاجراء است یعنی حکمی که مراحل رسیدگی بدعوی مربوط بآن خاتمه یافته و نوعأ (صرفنظر ازمختصات و عوارض مربوط بصور خاص و موارد مخصوص) قابل اجراء است هر چند که بسبب مانعی که بر آن عارض شده اجراء آن موقوف مانده باشد. ب- اصطلاح تازه و مخفف از سند…

قوانین در تهران ده روز پس از انتشار و در ولایات بعد از انقضا مدت مزبور به اضافه یک روز برای هر شش فرسخ مسافت تا تهران لازم‌الاجرا است مگر اینکه خود قانون ترتیب خاصی برای موقع اجرا مقرر کرده باشد. (ماده 2 قانون مدنی)

قوانین 15 روز پس از انتشار در سراسرکشور لازم‌الاجراست مگر آن که در خود قانون ترتیب خاصی برای موقع اجرا مقرر شده باشد. (ماده 2 قانون مدنی اصلاحی 29/8/1348)

بهریک از دو مورد ذیل گفته میشود: الف- لازمی که تصور ملزوم، خود بخود ذهن را بتصور لازم منتقل می کند چنانکه کاغذ، لازم صریح سند است یعنی به محض تصور سند، ذهن منتقل بتصورکاغذ میشود. ب- لازمی که تصور ملزوم بتنهائی کافی برای انتقال ذهن به لازم نیست بلکه ذهن باید…

هرگاه چیزی لازمه طبع چیز دیگری باشد آن لازم را لازم طبیعت آن چیز نامند مانند هشتاد درجه بودن سه زاویه مثلث که لازم طبیعت هر مثلث است. درعلم حقوق لازم بودن عقد ضمان ملازمه با طبیعت آن عقد دارد بهمین جهت شرط خیار بنفع ضامن در عقد ضمان درست نیست.

هرگاه بین دو چیز ملازمه قانونی یا عقلی یا طبعی نباشد ولی در نظر عرف بین آن دو نوعی ملازمه باشد این ملازمه را ملازمه عرفی گویند وآن لازم را لازم عرفی نامند هرگاه زوجه اقرار بوصول مهرکند و بعدأ زوج زوجه را بطلاق خلع مطلقه نماید این طلاق متضن اقرار زوج بقبول ب…

هرگاه ملازمه بین دو مطلب تحت سیطره تعقل درآید این ملازمه را ملازمه عقلی و آن لازم را لازم عقلی گویند چنانکه ملازمه بین ((اذن در شیئی )) و ((اذن در لوازم لاینفک آن )) یک ملازمه عقلی است (لمعه- جلد اول- ص 425).

(فقه )هرگاه از تصور لازم و تصورملزوم قطع به لزوم حاصل نشود مگر پس از استدلال، در اینصورت لازم را لازم غیر صریح گویند چنانکه بین تصور مثلث و تصور برابری زوایای آن بادوقائمه لزوم غیر صریح وجود دارد چه بدون کمک استدلال ریاضی نمیتوان ملازمه بین دو تصور بالا را …