دادگاه صالح

برآیند پاسخ‌ها این است که صرف تغییر محل سکونت شما از مشهد به گلبهار بعد از ثبت دادخواست و آغاز رسیدگی (تشکیل جلسه و ارجاع به کارشناسی)، معمولاً موجب زوال صلاحیت دادگاه صلح/دادگاه رسیدگی‌کننده در مشهد نمی‌شود؛ چون ملاک تشخیص صلاحیت محلی، وضعیت در زمان تقدیم دادخواست است و دادگاهی که رسیدگی را با صلاحیت شروع کرده، اصولاً تا پایان همان پرونده را ادامه می‌دهد. علاوه بر این، گفته شده ایراد عدم صلاحیت محلی باید در مواعد قانونی و تا اولین جلسه رسیدگی مطرح شود و طرح آن در این مرحله غالباً مؤثر نیست. در عین حال، چند شرط و نکته تکمیلی مطرح شده است: اگر بتوانید نشان دهید حتی در زمان تقدیم دادخواست هم اقامتگاه/نشانی قانونی شما مشهد نبوده، امکان طرح بحث عدم صلاحیت از ابتدا قابل بررسی است. همچنین در دعوای مطالبه نفقه، به این نکته اشاره شده که زوجه می‌تواند دعوا را در محل سکونت خود یا محل اقامت خوانده مطرح کند؛ بنابراین حتی اگر نشانی شما تغییر کرده باشد، ممکن است دادگاه مشهد به اعتبار محل سکونت زوجه هم صلاحیت داشته باشد و تغییر نشانی شما به‌تنهایی برای انتقال پرونده کافی نباشد. در میان پاسخ‌ها یک دیدگاه متفاوت هم دیده می‌شود که نفقه را از اموال منقول ناشی از عقد نکاح دانسته و دادگاه محل انعقاد عقد نکاح را صالح معرفی کرده است؛ اما سایر پاسخ‌ها بیشتر بر ملاک زمان تقدیم دادخواست، اختیار زوجه در انتخاب محل اقامه دعوا و اصل تداوم صلاحیت دادگاه تکیه دارند. به‌عنوان اقدام عملی، پیشنهاد غالب این است که به‌جای تمرکز بر ایراد عدم صلاحیت در این مرحله، دفاع خود را روی اصل استحقاق یا میزان نفقه و نقد نظریه کارشناس و بررسی صحت مبالغ ادعایی متمرکز کنید؛ مگر اینکه بتوانید با دلایل کافی نشان دهید از ابتدا دادگاه مشهد صالح نبوده است.