رجوع به مهریه بخشیده شده

امکان بازگشت مهریه‌ای که در دفترخانه «بذل/بخشش» یا «ابراء» شده، به طور کلی وابسته به این است که این اقدام در چه چارچوبی انجام شده و آیا حق رجوع از آن از بین رفته یا نه. اگر بخشش مهریه در قبال طلاق بوده و حق رجوع از سوی زن ساقط نشده باشد، اما طلاق از طرف شوهر اجرا و ثبت نشود، امکان رجوع از بخشش مهریه مطرح شده است. در مقابل، اگر بذل مهریه در قبال طلاق نبوده باشد، رجوع از آن تابع قواعد رجوع از هبه است که به ماده ۸۰۲ قانون مدنی ارجاع داده شده است. در کنار بحث «رجوع»، درباره «ابطال سند» هم این دیدگاه مطرح شده که اگر امضای سند در شرایطی مثل اکراه یا اجبار (فشار روحی یا تهدید)، یا اشتباه در موضوع/قصد (برای مثال تصور اینکه این بخشش فقط برای طلاق توافقی است و بعداً طلاق انجام نشود)، یا عدم تحقق شرط (مثل اینکه بخشش مشروط به انجام کاری از سوی شوهر بوده و آن کار انجام نشده) انجام شده باشد، امکان طرح دعوای ابطال قابل طرح است. در این نگاه، محور اصلی بررسی، قصد واقعی زن در زمان امضا و شرایط حاکم بر تنظیم سند است. بنابراین، پاسخ‌ها نتیجه قطعی واحد نمی‌دهند و بر بررسی دقیق علت و قالب حقوقیِ تنظیم سند و نیز تحقق یا عدم تحقق شروط احتمالی تأکید دارند. اقدام عملی پیشنهادی در همین چارچوب، این است که مشخص شود بخشش مهریه در قبال طلاق بوده یا خیر، آیا در سند یا توافق، حق رجوع ساقط شده یا نه، و آیا طلاق اجرا و ثبت شده است؛ همچنین اگر ادعای فشار، اشتباه یا مشروط بودن وجود دارد، مبنای طرح دعوای ابطال می‌تواند همان موارد عنوان‌شده باشد.